Atal Cwympiadau

Mae atal cwympiadau yn fater allweddol wrth wella iechyd a lles ymysg pobl hŷn.  Mae cwympiadau yn brif achos anabledd a marwolaeth mewn pobl hŷn yng Nghymru ac mae’n arwain at gostau dynol sylweddol yn nhermau poen, colli hyder ac annibyniaeth.  Amcangyfrifir bod rhwng 230,000 a 460,000 o bobl dros 60 oed yng Nghymru yn cwympo bob blwyddyn. Mae rhwng 11,500 a 45,900 o’r rhain yn dioddef anaf difrifol: toriad, anaf i’r pen neu rwygiad difrifol. Bydd gwaith y rhwydwaith Atal Cwympiadau yn helpu pobl hŷn i gynnal eu hiechyd a’u lles, byw’n hirach yn eu cartrefi eu hunain, a pharhau’n egnïol yn eu cymunedau.

Yn ogystal, mae costau ariannol sylweddol i wasanaethau iechyd a gofal cymdeithasol yn gysylltiedig ag ymdrin â chanlyniadau cwympiadau. Amcangyfrifir bod cwympiadau yn costio mwy na £2.3 biliwn y flwyddyn i’r GIG yn y DU. Mae tystiolaeth yn awgrymu y gall atal cwympiadau leihau’r nifer o gwympiadau o rhwng 15% a 30%, ac y gall gwasanaethau sydd wedi cael eu trefnu’n dda, yn seiliedig ar safonau cenedlaethol a chanllawiau seiliedig ar dystiolaeth, atal cwympiadau a lleihau marwolaethau ac anabledd o ganlyniad i doriadau.

Mae nifer o fentrau cenedlaethol a lleol sylweddol ar y gweill yng Nghymru i ymdrin â chwympiadau, yn amrywio o atal cwympiadau at eu trin. Tra bod Cyd-raglen Cwympiadau Aml-asiantaeth 1000 o Fywydau Cymru yn canolbwyntio ar y rhai hynny sydd eisoes wedi cwympo, bydd rhwydwaith Atal Cwympiadau Heneiddio’n Dda yng Nghymru yn ymdrin ag ymyriad cynnar ar gyfer y bobl hŷn hynny sydd mewn risg o gwympo am y tro cyntaf. Bydd y rhwydwaith ac unrhyw ddatblygu a chyflawni gwasanaethau atal cwympiadau sy’n deillio o’r Rhaglen yn cefnogi lles unigolyn hŷn yn ogystal ag ymdrin â ffactorau risg penodol sydd wedi cael eu nodi ar gyfer cwympiadau. Bydd y gwaith hwn yn dolennu gyda’r Rhaglen Trawsnewid Gwella Iechyd Iechyd Cyhoeddus Cymru, sydd yn edrych ar ymyriadau yn seiliedig ar dystiolaeth ar draws meysydd pwnc allweddol gydol oes.